Norwegia na Planete Doc Review

W dniach 8-17 maja w warszawskiej Kinotece odbędzie się 6. Festiwal Filmowy Planete Doc Review, na którym obejrzeć można najwybitniejsze filmy dokumentalne ostatnich dwóch lat, w tym cztery obrazy norweskie.

Big John - zapaśnik po norwesku (Big John)

Reżyseria /Directed by: Håvard Bustnes
Produkcja /Production: Dag Hoel, Norway 2008
85 min

Projekcje:
10 maja 11.00
13 maja 15.00
16 maja 19.15

Wybrane nagrody i festiwale:
2009 – Visions du Réel International Film Festival, Nyon
2008 – Nordisk Panorama, Malmö – Nagroda za Najlepszy Dokument; Norwegian Short Film Festival, Grimstad

O filmie:
Boks ma siłę ujawniania. Kiedy stoisz na ringu, odsłaniasz swoje prawdziwe ja. Sekrety, jakich sam o sobie nie wiedziałeś – tak rozpoczyna swoją opowieść główny bohater filmu, „Big John” Klemetsen. Tym samym zapowiada na wstępie, że jej tematem nie będzie tylko boks, lecz także poszukiwanie własnej tożsamości. Będzie to opowieść o ojcu i synu, o zawodowym bokserze i jego trenerze, o 25 latach wspólnie spędzonych na ringach całego świata – latach walki, bólu, niepokornych wyborów, ciągłych wyrzeczeń, ale również chwały. I tak jak boks odsłania prawdę o człowieku, tak ten film ujawnia kolejne strony niezwykłej relacji ojca i syna. Także wzajemne sekrety. John od dzieciństwa trenował swojego syna Olego na zawodowego boksera. Syn boksował, a John dbał o wszystko – o sponsorów, opiekę zdrowotną, podróże, hotele, a nawet pranie. W przerwach między walkami wspólnie przygrywali na gitarach. Dopóki Ole wygrywał, dopóty gazety rozpisywały się o niepokonanym "Złotym Wikingu" i jego świetnym trenerze. Jednak gdy następowały porażki, media przedstawiały Johna jako ambitnego i fanatycznego ojca, który pcha swojego młodziutkiego syna do walki z najgroźniejszymi zawodnikami świata.

My tymczasem poznajemy Johna jako bardzo świadomego i wrażliwego człowieka, rozdartego pomiędzy miłością do syna a chęcią kontroli nad jego życiem. A zarazem chodzącego własnymi ścieżkami muzyka o cygańskiej duszy i – jak się później okaże – również cygańskich korzeniach. Być może wraz z genami odziedziczył siłę fizyczną, siłę charakteru i jedyną słabość – do muzyki. Poznajemy Johna w momencie, gdy wspólna wędrówka drużyny Klemetsen dobiega kresu, a wraz ze spojrzeniem wstecz nadchodzi refleksja: Czy podejmowałem słuszne wybory? Czy zwycięstwa warte były tych wszystkich kosztów? Czy dziś postąpiłbym inaczej?

To film nie tylko o walce na ringu, lecz także o ciosach, nokautach i przeciwnikach spotykanych w życiu. To film również dla tych, którzy boksu nie lubią.

Birma VJ (Burma VJ – Reporting From A Closed Country)

Reżyseria: Anders Høgsbro Østergaard
Produkcja: Magic Hour Films ApS, Norwegia, Szwecja, Dania, Wielka Brytania 2008
84 min

Projekcje:
8 maja 18.00
12 maja 21.30
16 maja 12.30

Wybrane nagrody i festiwale:
2009 – Berlinale, Berlin International Film Festival – Nagroda Praw Człowieka; Danish Film Academy Award – Najlepszy Długometrażowy Film Dokumentalny; Sundance Film Festival – Nagroda za montaż w filmie dokumentalnym; ZagrebDox – International Documentary Film Festival – Wyróżnienie;
2008 – IDFA, International Documentary Film Festival Amsterdam – Joris Ivens Award, Movies that Matter Human Rights Award

O filmie:
Birma jest jednym z kilku krajów na świecie, do którego zagraniczni dziennikarze nie mają wstępu. Rządzona od ponad 40 lat przez bezwzględną juntę wojskową, pozostaje praktycznie odcięta od świata. Jej władcy, po stłumieniu w 1988 r. masowych protestów (kosztowały one ponad trzy tysiące ofiar śmiertelnych) i uwięzieniu kilka lat później Aung San Suu Kyi, przywódczyni opozycji, laureatki Pokojowej Nagrody Nobla, poczuli się praktycznie bezkarni. Społeczeństwo, mające w pamięci represje z lat 90., pogrążyło się w apatii. Gasnące zainteresowanie świata utwierdziło obywateli w przekonaniu, że jakikolwiek opór nie ma sensu.

W 2007 r. Birmańczycy jednak znów wyszli na ulice. Iskrą zapalną (podobnie jak w Polsce lat 70.) stały się drastyczne podwyżki cen. Wtedy też 27-letni Joshua postanowił przełamać barierę informacyjną swojego kraju. Czując, że społeczeństwo szykuje się do kolejnych protestów, stworzył niezależną sieć korespondentów – Democratic Voice of Burma (DVB). Nagrane przez nich materiały wysyłał do zachodnich telewizji. Chciał mieć pewność, że kolejny zryw Birmańczyków odbije się szerokim echem w świecie. Młodzi ludzie, wyposażeni w miniaturowe kamery, byli świadkami brutalnego tłumienia demonstracji, zabójstw i aresztowań dokonywanych przez tajną policję.

Wstrząsające nagrania przemycano za granicę i emitowano w BBC i CNN. Dla światowej opinii publicznej była to jedyna możliwość poznania prawdy o birmańskiej tragedii. Kilku reporterów przypłaciło swoją odwagę życiem, pozostali muszą się ukrywać lub wybrali emigrację. Jednak ich praca nie poszła na marne – zarejestrowane przez nich obrazy posłużą Międzynarodowemu Trybunałowi Sprawiedliwości, przed którym pewnego dnia staną generałowie z birmańskiej junty.

W dobie zobojętnienia na epatowanie przemocą w mediach film Adersa Østergaarda pozostaje dziełem unikatowym. Dzięki montażowi materiałów DVB możemy zobaczyć, jak rodzi się protest obywatelski. Od spontanicznych zgromadzeń na ulicy, przez przyłączenie się mnichów buddyjskich (najbardziej, oprócz studentów, niebezpiecznej dla władz grupy społecznej), po masowe demonstracje, krwawo tłumione przez reżim. Film pokazuje nieznane na Zachodzie oblicze mnichów – świadomych swoich politycznych celów, przewodzących protestom społecznym, których odwaga ma głębokie źródła w buddyjskiej filozofii wyzwalania się od wszelkiego lęku.

Niewolnicy (Slaves)

Reżyseria: Hanna Heilborn, David Aronowitsch
Produkcja: Story AB, Szwecja, Norwegia 2008
15 min

Projekcje:
8 maja 21.45
15 maja 23.15

Wybrane nagrody i festiwale:
2009 – Berlinale, Berlin International Film Festival – Crystal Bear w kategorii Generation 14plus, Najlepszy Film Krótkometrażowy; One World – International Human Rights Documentary Films Festival; Thessaloniki Documentary Festival; Hong Kong Independent Short Film & Video Awards; Movies that Matter the Amnesty International Film Festival; It’s All True – International Documentary Film Festival, São Paulo; Nashville Film Festival; Visions du Réel International Film Festival, Nyon; San Francisco International Film Festival; Stuttgart Trickfilm International Animated Film Festival

O filmie:
Na terenie południowego Sudanu od 20 lat trwa wojna domowa. A wraz z nią kwitnie niewolnictwo. 9-letnia Abuk i 15-letni Machiek w prostych, lakonicznych zdaniach opowiadają o piekle, przez które przeszli: porwaniu, śmierci rodziców, głodzie, biciu, strachu. Wysmakowana oprawa filmu dodatkowo potęguje kontrast między ich słowami a turystyczną wizją Afryki jako miejsca pełnego kolorów i zapierających dech w piersiach widoków.

Ziemia jałowa (Harvesting the Wasteland)

Reżyseria: Hilde Kjøs, Karoline Grindaker
Produkcja: Skofteland Film Norwegia /Norway 2008
58 min

Projekcje:
10 maja 12.40
13 maja 20.45 Po seansie zapraszamy na spotkanie z reżyserkami.

O filmie:
Trzy pokolenia rodziny Lykken żyją pod jednym dachem, uprawiają ziemię i jednocześnie opiekują się stadem kóz na jednej z farm w małej norweskiej wsi. 96-letnia Guri tęskni za zmarłym mężem i co wieczór pielęgnuje swą miłość w modlitwach, odmawianych w łóżku przed snem. Życiowe doświadczenie i tradycyjne wartości Guri wpływają na życie jej synowej – Marit, która cierpliwie i bez cienia sprzeciwu znosi powolny rytm, monotonię i rutynę życia na wsi. Codzienne rytuały i obowiązki, które towarzyszą rodzinie Lykken, pokazują, jak znaczne różnice dzielą teściową i synową. Farma o symbolicznej nazwie Błogość okazuje się być dla Marit więzieniem, które ogranicza jej potrzebę wolności i niezależności. Kobieta w ciszy tęskni za odrobiną prywatności i życiem na własny rachunek. Aż pewnego dnia w poczuciu buntu i w obronie godności wyprowadza się. Jej decyzja kontrastuje z postawą biernej i pogodzonej z losem Guri.
Ta utrzymana w powolnym, nieco hipnotycznym rytmie filmowa historia, rozgrywająca się na tle przepięknej, surowej norweskiej przyrody, jest w gruncie rzeczy filozoficzną przypowieścią o relacjach człowieka z otaczającym go światem, o wpływie zmieniającej się przyrody na ludzkie zachowania i reakcje, a także o konieczności poszukiwania własnej tożsamości. Film uwypukla także kwestię zawsze istniejących różnic pokoleniowych, które wpływają na relacje rodzinne i utrudniają kontakt i porozumienie.

Bilety:

Przedsprzedaż biletów: od 4 maja w kasach Kinoteki
W terminie od 4 do 7 maja, przy zakupie 10 biletów, cena 11 zł za jeden bilet.

Cena biletu normalnego 13 zł.
Rezerwacja telefoniczna (tylko w trakcie festiwalu): Kinoteka, tel: 22- 551 70 70.

Źródło: Planete Doc Review